Diş Hastalıkları

Diş
Eğer dişlerinizden biri dökülürse; karşı tarafındaki diş dökülen dişin açığını kapamak için büyür.
Diş sağlığı yönünden bir dişin diğer dişinize de etkisi vardır.

Diş Sağlığı
Diş ağrısı; dişin çürümesi, diş minesinin aşınması, diş etlerinin
iltihaplanması veya bunlara benzer nedenlerden kaynaklanır.
Çürümüş dişlerin kesinlikle tedavi ettirilmesi gerekmektedir.
Diş ağrısı çekmektense; diş hekiminiz ile tedaviye başlamak daha hayırlıdır.

Diş insanın aynasıdır.

Bugün dişlerinize ayıracağınız 10 dakika; size; herkesin imreneceği güzellikte dişlerin kalmasına sebep olabilir.

Jinjivit
Dişeti iltihaplanması diye halk arasında bilinen bu iltihaplanmaya tıp dilinde; piyore veya paradontal hastalığı da denir.

Dişlerin çevresinde birikmeyle toplanan besinlerin oluşturduğu durumdur.
Diş etleri kırmızı, bazen da parlak renkte olur, fırça ile dokunulduğunda ağrı yapar.
Diş temizliğine daha önem vermek gerekir.

 

Ağız Bakımı ve Önemi ile İlgili Tıbbi Tavsiyeler:

Temizliği yapılmayan ağızda kalan yemek kırıntıları sıcak ağız ortamında hızla kokuşarak, sayısız mikropların üremesine ve hastalıkların oluşmasına sebebiyet verir.

Ağızda kokuşarak asite olan bu salgı başta diş çürümesi, diş eti hastalıkları, mide ülseri, kalp hastalıklarının, özellikle romatizmal hastalıkların % 90’nının başlıca ana kaynağı durumuna geçer.

Bu sebepten dolayı İngiltere ve Almanya’da dahiliye mütehassısları hastanın tedavisine ağızdan başlamaktadırlar.

Müzmin bir göz ağrısına mübtela olan ve gözlerini kaybedecek duruma gelen bir hasta misvakla dişlerini temizlemeye devam edince sağlına kavuşabilir. Dişler bunun için çok önemlidir.

Türkiye’den yurt dışına diş eti hastalığı için tedaviye giden bir hastaya çok gariptir ki doktor hastanın tedavisi için misvak tavsiye ediyor.

 

Sağlıklı Diş Eti

Sağlıklı diş eti pembe renkte tıkız kıvamlı, mat, diş ile birleştiği yerde bıçak sırtı gibi sonlanan, kurutularak çıplak gözle bakıldığında yüzeyinde portakal kabuğundakini andıran pütürler görülen bir dokudur.

Sağlıklı diş eti boyun bölgesinde bir yaka gibi sarar ve burada dişi çevreleyen bir oluk meydana getirir.
Dişeti oluğu denilen bu yapı; hastalanan dokuda derinleşir ve diş hekiminin hastalığı tespit etmesinde ve tedavi yaklaşımını saptamasında belirleyici rol oynar. Sağlıklı dişeti, diş fırçalama ile kanamaz.

Diş Eti Hastalığı

Periodontal dokular, dişlerin üzerini kaplayan ve mikrobiyal dental plak adı verilen birikinti nedeniyle iltihaplanır.

Mikrobiyal dental plak ağızda bulunan bakterilerden, epitel ve diğer hücre döküntülerinden, çeşitli tükürük proteinlerinden ve gıda artıklarından oluşan bir kompleks yapıdır. Plağın dişlerin üzerini kaplaması fizyolojik bir süreç olup, önüne geçilmesi mümkün değildir. İlk birkaç saat zararsız olan plak belli bir kalınlığa ulaşınca, içindeki bakteriler iltihaba neden olan toksit maddeler sentezlemeye başlarlar.

Periodontal hastalıkların çoğunluğu kronik iltihabı hastalıklardır ve çok ileri aşamalara gelmeden, ağrı gibi fark edilebilir belirtiler vermezler. Bu bağlamda periodontal hastalıklar, çok uzun yıllar boyunca ağızda mevcut olup kayda değer bir belirti vermeksizin ilerleyebilir ve diş kaybına neden olurlar. DİŞETİ KANAMASI, periodontal hastalıkların her aşamasında görülen hemen hemen tek belirtidir.

İltihabın erken dönemlerinde yukarıda sözü edilen dokulardan sadece dişetinin sağlığı bozulur. Bu aşamada hastalık ‘gingivitis’ adını alır.

Halk arasında ‘piyore’ diye bilinen hastalık periodontitistir. Periodontitis dişlerin etrafında abseler oluşmasına, dişlerin sallanmasına ve kaybına sebep olur.

Diş taşı Nedir?

Diş taşı (tartar) mikrobiyal dental plağın dişler üzerinden üzerinden uzaklaştırılmaması halinde kalsifiye olması /kireçlenmesi ile oluşan sert birikintilerdir. Plak kalsifiye olunca içindeki bakteriler etkinliklerini kaybederler ve hastalık yapan toksinleri sentezleyemezler. Ancak bu her ne kadar diş etinin sağlığını korur gibi görünüyorsa da, olay sanıldığı gibi değildir.

Diş taşı girintili çıkıntılı bir yüzeye sahip olduğundan, yeni oluşan plağın tutunması için uygun bir ortam oluşturur.
Üstelik diş taşının üzerinde biriken plak artık diş fırçası ve diş ipi ile uzaklaştırılamadığından, bir süre sonra kalsifiye olarak altındaki taşın bir parçası haline gelir. Diş taşı bu şekilde birikmeye devam eder.

Sonuç; O bölgede iltihabın belirtilerinin daha şiddetli bir biçimde ortaya çıkmasıdır.

Gingivitis – Gıngıvıtıs

Periodontal dokulardan sadece dişetinin sağlığını kaybetmesi ile ortaya çıkan klinik tablodur. İltihap diğer peiodontal dokulara geçmemiştir. Gingivitistedişeti kırmızı ve şiştir. Yüzeyindeki pütürler kaybolmuş ve doku parlak hale gelmiştir. Gingivitiste diş fırçalarken,hatta bazen kendi kendine meydana gelen dişeti kanaması vardır.
Gıngıvitis Tedavisi

Gingivitisin çok erken dönemlerinde,hastanın ağız hijyeni standardının yükselmesi ve bir profesyonel tarafından mikrobiyal dental plak ile ilgili bilgilendirilmesi, hastalığın tedavisi için yeterli olabilir.

Yerleşmiş gingivitis tedavisi diş yüzey temizliği (diştaşı temizliği = detertraj) ile yapılır. En az iki seans süren tedavide, tüm periodontal hastalıkların tedavisinde olduğu gibi hastanın ağız hijyen standardının yükseltilmesi amaçlanır.

Periodontitis

Diş etinde başlayan kronik iltihabın periodontal ligament ve alveol kemiğine geçmesi ile başlar. Artık yumuşak ve sert doku yıkımı başlamıştır. Dişeti oluğu diş etinin şişmesi ve alveol kemiğinin erimesi ile derinleşmiş, dişin etrafında bir cep oluşturarak çoğalması için uygun bir ortam haline gelmiştir.

Dokulardaki bu yapısal değişiklik periodontal cep diye adlandırılır. Periodontal cebin varlığı ve derinliği,diş hekiminin teşhis ve tedavisinde yardımcı olan birer klinik kriteridir. Radyografi (röntgen filmleri) de periodontitisin teşhisinde ve tedavi planlamasında vazgeçilmez bir yardımcı yöntemdir.

Periodontitis, ender formları dışında, çok yavaş ilerleyen bir hastalıktır. Uzun yıllar sinsice varlığını sürdürebilir. Tüm bu zaman içinde, lenf ve kan yoluyla yayılarak, tüm vücudu ve önemli organları etkileyen bir enfeksiyon odağı olma özelliği taşır.

Ağızda fena koku, diş etine zaman zaman kanama görülebilir.

Periodontitis ilerledikçe diş eti çekilmeleri meydana gelebilir.
Bu; dişlerde soğuk ve sıcak gibi uyaranlarda hassasiyet meydana gelmesi sonucu doğurabilir.

Dişler yelpaze gibi açılıp birbirlerinden uzaklaşarak yer değiştirebilirler. Daha ileri safhalarda abse oluşumu görülebilir, dişler sallanabilir.
Pek çok vakada diş çekimi kaçınılmaz hale gelirken, sert gıdaların çiğnenmesi sırasında dişin yerinden çıkması da söz konusu olabilir.

Diş Macunu Seçimi

İyi bir diş macunundan beklediklerimiz :
Florid içermesi (diş yapısını koruyan ve dişleri güçlendiren bir bileşen).
Dişlerimize zararlı olan, fazla aşındırıcı maddeler içermemesi gerekir.

Diş macunu seçerken beyazlatıcı özelliği olan macunları tercih etmeyiniz.
Özellikle toz halindeki diş beyazlatıcıları ve parlatıcılarının dişlerinizi ortalama bir macundan on kat daha fazla aşındıracağından kullanılmaları tehlikelidir.

Diş Macunu ve Fırça
Macunu diş fırçasına uygularken :
1 – Bir damla şeklinde fırçanın ortasına sürülmesi
2 – Diş macununun fırçanın kılları arasına itilmesi önemlidir.

Reklamlarda görülen şerit şeklinde fazla diş macunu sürülmesi etkin fırçalamamızı sağlamaz. Etkin fırçalama için bir damla diş macunu yeterlidir. Ayrıca fırça kılları arasına sıkıştırılmayan ve fırçanın üst kısmında bırakılmış bir diş macunu, ilk fırça hareketiyle ağız boşluğuna düşeceğinden görevini yapamaz.

Diş Fırçalama Yöntemleri

Diş fırçalamada tek bir kural vardır :
Fırçalama dişetinden dişe doğru, süpürge ile süpürür tarzda yapılmalıdır.

Bu kural dişetinin olduğu bütün ağız bölgelerinde geçerlidir.
Bu bölgeler şunlardır :
Alt çene yanak-dudak yüzeylerinde
Alt çene dil yüzeylerinde
Üst çene yanak-dudak yüzeylerinde
Üst çene dil yüzeylerinde

Dikkat edilmesi gereken nokta üst çene için tek yönlü hareketin yukarıdan aşağıya yapıldığı, alt çene için ise yönlü hareketin aşağıdan yukarıya yapıldığıdır.

Diş ile dişetleri arasında, dişlerimizi çevreleyen çok ince bir oluk vardır.
Bu oluk içinde, eğer fırçalama yapılmazsa veya diş – dişeti yönünde yapılırsa yemek artıkları ve mikroplar birikerek dişeti hastalıklarını başlatır. Bu yüzden önerilen, dişeti-diş yönünde süpürür tarzda fırçalamadır. Bu yöntemle fırça dişeti oluğu üstünden atlar ve ayrıca etkin bir şekilde dişleri fırçalar.

Üst ve alt çenede fırçalama yöntemi

Temel fırçalama kuralımız dişeti-diş yönünde süpürme tarzında olmasına rağmen bu kuralın geçerli olmadığı tek bir bölge vardır :
Alt ve üst azı dişlerin çiğneyici yüzeyleri.

Sadece bu bölgelerde (dişeti olmadığından ve koruyacağımız oluk olmadığından) fırçalama ileri-geri yapılır.

Alt ve üst azı dişlerin çiğneyici yüzeylerini fırçalama yöntemi
Ve son olarak dilin pürtüklü üst yüzeyi (tat almamızı sağlayan dil üzerindeki pürtüklükler de bakteri barındırabilir) aynı fırça ile içten-dışa 5-6 kez fırçalanır.

Yukarıda sayılan bu işlemler, alışık olan bir bireyde ortalama 2 dakika zaman alır ve sabah-akşam (12 saatte bir) mutlaka tekrarlanması gerekir.
Öğle yemeklerinden sonra fırçalama imkanımız yoksa su ile 2-3 defa gargara yapmak , büyük yemek artıklarını uzaklaştıracağından yararlı olabilir.
Kaynak; ORAL-B Kataloğundan Yararlanılmıştır

 

Diş İpi Kullanımı

Diş ipi, diş fırçasının ulaşamadığı noktaların temizlenmesini sağlar.

Sadece diş fırçalama, diş yüzeylerinin ancak beşte üçünü temizler.
Bu nedenle temizlenmeyen diş aralarında oluşacak bakteri plağını ve yemek artıklarını temizlemek özel bir bakım gerektirir.
Diş çürükleri ve diş eti hastalıkları özellikle bu bölgelerde başladığı için her gün düzenli olarak diş ipi kullanılmalıdır.

Yaklaşık 45 cm uzunluğunda diş ipini kopartıp uçlarını orta parmaklarınıza dolayın.

Diş ipini üst dişler arasından geçirmek için başparmaklarınızı kullanın. Bunu yumuşak ve yavaş hareketlerle yapın, diş etlerinizi zedelememeye özen gösterin.

Alt dişlerinizi temizlerken, diş ipini dişler arasından geçirmek için işaret parmaklarınızı kullanın. Diş ipine her dişin çevresinde eğim vererek yukarı aşağı hareket ettirip bakteri plağını temizleyin.

Aynı işlemi her dişinizde tekrar ederek dişlerinizi tam olarak temizleyin. Bakteri plağının temizlenmesinde diş fırçası ile beraber düzenli diş ipi kullanıldığında, sadece diş fırçalamaya oranla iki kat etkilidir.

Ara Diş Fırçası

Kron, köprü ve ortodontik braket kullanan hastalar için idealdir.
Klinik olarak diş eti hastalıklarına karşı korunmanıza yardımcı olur.

 

Diş Temizliği ve Misvak

 

Bir Sünnet-i Seniye:

Misvak: İlim dilinde “Salvadora persika” adı verilen,
halk arasında “Erak ağacı” olarak bilinen ve Avrupa’lıların dilinde “Şecere-i Muhammedî”, İslâm litaratüründe ise bu ağaca Misvak denir.

Eski asırlardan beri insanlar tarafından kullanılan bu harika fırça, Hazret-i Allah’ın kullarına ikram ettiği, ölümden başka her derde deva olan, macunu içinde mükemmel bir fırçadır.

Doğu Afrikadan Hindistan’a kadar uzanan bölgelerde yetişen bu step bitkisi bol, iktisatlı, pratik olmakla birlikte taşınması kalem gibi kolay, formalitesi az, kokusu güzel, meyvesi yenen bir bitkidir.

Bilimin, teknolojinin, araştırmaların söz sahibi olduğu şu modern çağmızda, araştırmacıların ve bilim adamlarının ifadelerine göre hastalıkların birçoğunun, özellikle romatizmal hastalıkların % 90’nının, Mide ve Kalp hastalıklarının ağzımızla doğrudan ilgili olduğu gerçeğini ortaya koymuşlardır. Bu nedenle tedaviye ağızdan başlanması gerektiğini söylemişlerdir.

Diş aralarında kalan yemek kırıntıları ağzımızın sıcak ortamında hızla asite olup kokuşmakta, diş minelerini delerek çürümelere, iltihaplanmalara, diş eti kanama, çekilme ve hastalıklarına sebep olmaktadır. Ağız yoluyla midemize inen bu kokuşmuş salgı sağlığımızı ciddi boyutlarda tehdid etmektedir.

“Misvak kullanmak ağzın temiz kalmasına ve Rabbın râzı olmasına sebeptir.” (Nesâî)

Kullarının dünya ve ahiret mutluluğunu isteyen Hazret-i Allah biricik Habibi’ni Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-’i bizlere örnek olarak göndermiştir. Hazret-i Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-Efendimiz bizlere birçok Hadis-i şerif’lerinde bu konunun önemini hatırlatmış ve bizlere örnek olmuşlardır.

“Misvak kullanmak hakkındaki tavsiyelerimi sizlere çok tekrarladım.” (Buhari)

“Cibril (a.s.) bana her gelişinde misvak kullanmamı emrederdi. Öyle ki dişlerimin zedeleneceğinden endişe ederdim.” (İbn-i Mâce)

Diğer Hadis-i şerif’lerinde ise şöyle buyururlar:

“Tırnaklarınızı kesin, kestiklerinizi gömünüz, diş etlerini yemek kırıntılarından temizleyiniz. Misvak kullanınız, sararmış dişle, kokar ağızla yanıma gelmeyiniz.” (Tirmizi)

“Size ne oluyor da dişleriniz sararmış oluduğu halde yanıma geliyorsunuz!.. Misvak kullanınız.” (Beyhaki)

İslâm dini beşeri ilişkilere büyük önem verir. Bir tebessümü, güler yüzü sadaka olarak kabul eder. Tasavvur edin ki karşınızda ağızının kokusuyla, sararmış, kararmış dişlerinin görüntüsüyle sizleri rahatsız eden bir yüz var. Bir an önce bu insandan uzaklaşmak istersiniz.

“Cuma günü olunca misvak kullanmak, en temiz ve güzel elbiselerini giyinmek, güzel koku sürürmek her müslümanın vazifelerindendir.” (İbn-i Şeybe – Ebu Saîd el Hudri’den)

Görülüyor ki İslâm dini toplum içerisindeki ilişkilerimizin ve görüntümüzün insanları rahatsız edici bir halimizin, tavrımızın olmasını istemiyor.

“Ağızlarınız Kur’an yoludur. Onu misvakla temizleyiniz.” (İbn-i Mâce)

Ağzımız; vücudumuzun en önemli organlarından biridir. Hazret-i Allah’ın Kelâmı yüce Kur’an’ı onunla ifade ederiz. Sevdiklerimizle görüşürken duygularımızı onunla ifade ederiz. Onun temizliğini fiziki olarak misvakla temizlediğimiz gibi. Mânen onu Hazret-i Allah’ın sevmediği, râzı olmadığı, hoşlanmadığı çirkin, insanları incitici, argo ve alay ifade eden boş sözlerden şiddetle kaçınmalıyız. Ancak temiz bir ağızla Hakk’ın rızâsına ulaşabiliriz.

Bu konuda birkaç atasözü ilave edelim…

“Ağız sözün fırınıdır, pişirir ondan sonra çıkarır.”

“Sofrada eline, mecliste diline (sözüne) dikkat et.”

“İnsanlar giyimleriyle karşılanır, sözleriyle uğurlanır.”

Görülüyor ki ağzımızdan çıkan ifadeler kişinin karekterini yansıtıyor. Kendisine değer verdiğimiz, yücelttiğimiz bir kişinin ağzından argo ve çirkin sözler duyunca birden karşımızda küçülü verir. Çünkü bu tür ifadeler nezih bir müslümana yakışmaz.

Hazret-i Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-Efendimiz misvağı ne zaman ve nasıl kullanırdı?

Ashâb-ı kiram’ın anlattıklarına göre Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-Efendimiz geceleyin birkaç defa kullanırdı. Yanında misvak olmadıkça uyumazlardı. Misvak kullanmadıkça hâne-i saâdetlerinden namaza çıkmazlardı. Evine girdikleri zaman ilk önce misvak kullanırlardı. Geceleyin teheccüde kalktıklarında mübarek ağızlarını misvakla temizlerlerdi.

“Ümmetime zorluk vermek korkusu olmasaydı, kendilerine her namaz kılarken misvak kullanmayı emrederdim.” (Buhâri)

“Misvak kullanmak suretiyle kılınan iki rekat namaz, misvak kullanmaksızın kılınan yetmiş rekat namazdan daha efdaldir.” buyururlardı. (Ebu Nuaym)

Gece ve gündüz uykudan uyandıkları vakitte. Abdest almadan evvel, misvak kullanırlardı. Kur’an okuyacağı zaman, açlık zamanlarında, göz kurumalarında, topluluk içerisine ve âile fertlerinin yanlarına girecekleri zaman mübarek dişlerini misvaklarlardı.

Bugün yapılan araştırmalar sonucunda Tıp otoriteleri misvağın suni diş fırçalarına oranla üstünlüğünün tartışılmaz olduğunu kabul etmişlerdir.

“Rüyamda dişlerimi misvaklıyordum. Yanıma biri diğerinden daha yaşlı iki kişi geldi. Ben misvağı küçüğüne vermek istedim. Bana: ‘Büyüğüne ver!’ denildi. Ben de büyüğüne verdim.” (Buhâri – Müslim)

 

Misvağın Faydaları:

“Misvakla ağzı temizlemek öümden başka her derde devadır.” (Firdevsi Hazret-i Âişe -radiyallahu anhâ-dan)

Muteber fıkıh kitaplarımızdan (Merak-ül Felah) haşiseyinde misvağın elliden fazla faydasından bahsedilir.

Bunlardan bazıları:

1- Ağzı temizler.
2- Hazret-i Allah’ın rızâsını celbeder.
3- Melekleri memnun eder.
4- Şeytanı daraltır.
5- Ağzı tatlandırır.
6- Dişleri cilalandırır, güzelleştirir.
7- Göze kuvvet verir.
8- Sünneti edâ eder.
9- Sesi ve yüzü güzelleştirir.
10- Zekâyı artırır.
11- Diş etlerini kuvvetlendirir, ağızda kireçlenmeyi ve dişeti çekilmelerini önler.
12- Konuşmayı kolaylaştırır.
13- Son nefeste Kelime-i şehâdeti hatırlatır.
14- Kocalığı geciktirir.
15- Amellerde sevabı çoğaltır.
16- Sekarat-ı mevti kolaylaştırır.
17- Hazmı kolaylaştırır.
18- Mideyi takviye eder.
19- Aklı artırır.
20- Bedenin rutubetini keser.
21- Bu nebati fırçanın aktif kısmı haftada bir değiştirilerek yeni bir fırça kullanma avantajını sağlar.
22- Diş macunları ileri derecede bazik olduğundan ağız içi dengeyi bozar. Misvakta ise yüksek konsantrasyonlarda asit veya bazik tabiatta maddeler yoktur.
23- Toz haline getirilmiş köklerinden macun yapılır. Kökleri kaynatılıp içilirse gonoreyi (bel soğukluğunu) önler. Dalak bölgesi ağrıları için çorba kıvamında içmek gerekir.
24- Kokusu tükrük salgısını artırdığından dişetlerinin kurumasını önler.
25- Anti Septik (Mikrop kırıcı) özelliği vardır.
26 Eğe Üniversitesinde yapılan bir araştırmada liflerinde baklava dilimi şeklinde anizotrop basit prizmatik bitki kristallerinin olduğu anlaşılmıştır. Bunun ise mekanik temizliğe tesiri büyüktür.
27- Bütün fırçalama metodlarına uygulanabilmesi, ağaçtan elde edildiğinden, istenilen boy, kalınlık ve şekilde temini, fırçalama anında liflerinin elektrikli diş fırçalarında olduğu gibi rotasyon yapması, kuvvet fırçaya dik uygulandığından mumlu diş iplikleriyle yapılan temizliğin elde edilmesi, onu kıyas yapılamaz bir üstünlüğe eriştirir.

Web sitemizde; doktor, eczacı, ameliyatçı!!!! yok, beyaz önlüklü, yeşil önlüklü kişiler hiç yoktur.

Yorum Bırakın